АЛЬМАНАХ “ПЕРШИЙ ВІНОК” (1887) і ЗБІРНИК “GŁOS KOBIET W KWESTYI KOBIECEJ” (1903): СПІЛЬНЕ ТА ВІДМІННЕ

Oksana MALANCHUK-RYBAK

Анотація


Здійснено компаративістський аналіз українського альманаху “Перший вінок” (1887 р.) та польського публіцистичного збірника “Głos kobiet w kwestyi kobiecej” (1903 р.), розкрито феміністичний зміст та показано новаційний характер цих видань. Подано порівняння кількості та суспільного авторитету авторів цих видань, послідовність, аргументованість та переконливість у викладі феміністичних ідей, суспільний резонанс, який викликали ці видання, а також проаналізовано цілісність презентації ідеології фемінізму. Український альманах був опублікований у час початкового формування ідеології фемінізму та жіночого руху, натомість польський збірник вийшов у світ у час масового поширення ідей фемінізму, а також розвиненого жіночого руху, який здобув перші перемоги у справі рівних громадянських прав для чоловіків та жінок. Обидва часописи є послідовними ланками одного модерністичного феміністичного проекту на різних етапах його розвитку.  

Ключові слова:“Перший вінок”, “Głos kobiet w kwestyi kobiecej”, фемінізм, порівняльний аналіз.



Посилання


REFERENCES

Aheieva, Vira, Borysiuk, Iryna, Pashko, Oksana, Peleshenko, Olena, Poliukhovych, Olha, Shchur, Oksana. Buntarky: novi zhinky i moderna natsiia. Kyiv: Smoloskyp, 2020, 368. (in Ukrainian)

Bohachevska-Khomiak, Marta. Bilym po bilomu. Zhinky v hromadskomu zhytti Ukrainy 1884–1939. Kyiv: Lybid, 1995, 424. (in Ukrainian)

Bohachevska-Khomiak, Marta, Natsionalizm i feminizm: providni ideolohii chy instrumenty dlia ziasuvannia problem?, Hendernyi pidkhid: istoriia, kultura, suspilstvo. pid red. L. Hentosh, O. Kis. Lviv: VNTL-Klasyka, 2003, 166–181. (in Ukrainian)

Chałupnik, Agata. Sztandar ze spódnicy: Zapolska i Nałkowska o kobiecym doświadczeniu ciała. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Errata, 2004, 194. (in Polish)

Czajecka, Bogusława. “Z domu w szeroki świat…”. Droga kobiet do niezależności w zaboze austriackim w latach 1890–1914. Kraków: z drukarni Uniwersytetu Jagiellońskiego, 1990, 266. (in Polish)

David, Czech. Feminists and Nationalizm i the Late Habsburg Monarchy, Journal Womenʼs History. Vol. 3. №2, 1991, 26–45. (in English)

Desperak, Iza. Emancypantki, włókniarki i ciche bohaterki: znikające kobiety, czyli białe plamy naszej historii, Desperak Iza, Matuszak Grzegorz, Sikorska-Kowalska Marta. Katedra Socjologii Polityki i Moralności. Instytut Socjologii. Uniwersytet Łódzki, Wydawnictwo Omega-Praksis, 2009, 56. (in Polish)

Działalność kobiet czeskich i ich udział w odrodzeniu Czech. Warszawa: nakladem i drukiem M. Arcta, 1903, 112. (in Polish)

Gawin, Magdalena. Spór o równouprawnienie kobiet: (1864–1919). Warszawa: Instytut Historii PAN, 2015, 346. (in Polish)

Głos kobiet w kwestyi kobiecej. Kraków: Drukarnia Zwiazkowa, 1903, 341. (in Polish)

Górnicka-Boratyńska, Aneta. Chcemy całego życia: antologia polskich tekstów feministycznych z lat 1870–1939*.* Warszawa: Res Publica, 1999, 344. (in Polish)

Górnicka-Boratyńska, Aneta. Stańmy się sobą: cztery projekty emancypacji (1863–1939). Wydawnictwo Czarna Owca, 2018, 230. (in Polish)

Kiesell, Anna. Kazimiera Bujwidowa. Człowiekiem się czuję, więc ludzkich praw żądam!. Furgał Ewa (red.), Krakowski Szlak Kobiet. Przewodniczka po Krakowie emancypantek. Kraków: Fundacja Przestrzeń Kobiet, 2009, 39–45. (in Polish)

Kobrynska, Nataliia. Vidpovid na krytyku zhinochoho almanakhu v “Zori” z r. 1887. Chernivtsi: koshtom i zakhodom Trylovskoho, z drukarni H. Choppa, 1888, 16. (in Ukrainian)

Kobrynska, Nataliia. Pro rukh zhinochyi v noviishykh chasakh, Pershyi vinok, zhinochyi almanakh, vydanyi koshtom i zakhodom Natalii Kobrynskoi i Oleny Pchilky. Lviv: Tovarystvo im. Shevchenka, 1887, 5–23. (in Ukrainian)

Kobrynska, Nataliia. Ruske zhinotstvo v Halychyni v nashykh chasakh, Pershyi vinok, zhinochyi almanakh, vydanyi koshtom i zakhodom Natalii Kobrynskoi i Oleny Pchilky. Lviv: Tovarystvo im. Shevchenka, 1887, 68–102. (in Ukrainian)

Malanchuk-Rybak, Oksana. Ideolohiia ta suspilna praktyka zhinochoho rukhu na zakhidnoukrainskykh zemliakh XIX – pershoi tretyny XX st. Chernivtsi: Knyhy-XX, 2006, 500. (in Ukrainian)

Malanchuk-Rybak, Oksana. Ukrainskyi ta polskyi zhinochyi rukh kintsia XIX – pochatku XX st.: typolohichna identyfikatsiia i porivnialna kharakterystyka, Warszawskie zeszyty ukrainoznawcze. T.8–9. 1999, 188–200. (in Ukrainian)

Najdus, Walentyna. O prawa obywatelskie kobiet w zaborze austriackim, Żarnowska Anna, Szwarc Andrzej (red.) Kobieta i świat polityki. Polska na tle porównawczym w XIX i w początkach XX wieku. Zbiór studiów. T. 3. Warszawa: DiG. 1994, 99–117. (in Polish)

Przypisek redakcyi, Głos kobiet w kwestyi kobiecej. Kraków: Drukarnia Zwiazkowa, 1903, 113–120. (in Polish)

Sadowski, Mirosław. Kobieta w prawie i polityce*.* Wrocław: Wydawnictwo Beta-Druk, 2015, 691. (in Polish)

Shvets, Alla. Zhinka z khystom Ariadny: zhyttievyi svit Natalii Kobrynskoi v heneratsiinomu, svitohliadnomu i tvorchomu vymirakh. Lviv: Instytut Ivana Franka NAN Ukrainy, 2018, 752. (in Ukrainian)

Ti, shcho tvoryly “Pershyi vinok”. Shvets Alla, Lytsui-Shchadei Halyna, Lutsyshyna Dariia, Shmeha Kateryna, Lapii Mariia, Levytska Oksana, Nakhlik Oksana, Salii Oleksandra, Pashuk Olena, (Kytsan), Yablonska Olha, Zharkova Roksolana, Trylovska Solomiia, Danyliuk-Tereshchuk Tetiana, Melnyk Yaroslava, Kyiv: Creative Women Publishing, 2024, 232. (in Ukrainian)

Vozniak, Mykhailo. Yak diishlo do pershoho zhinochoho almanakha. Lviv : Vydavets Ivan Tyktor, 1937, 88. (in Ukrainian)

Walewska, Cecylja. W walce o równe prawa. Nasze bojownice. Warszawa, 1930, 236. (in Polish)

“Yshla ne tilky z dukhom chasu, ale y pered nym” Nataliia Kobrynska ta literaturnyi protses kintsia XIX–XX st. Zbirnyk naukovykh prats. Lviv: NAN Ukrainy, Instytut Ivana Franka, 2015, 364. (in Ukrainian)

Zaar, Birgitta. Frauen und Politik in Österreich, 1890–1934, Good David, Grandner Margarete, Maynes Mary Jo, Frauen in Österreich. Beiträge zur ihren Situation im 19 und 20 Jahrhundert. Wien; Köln; Weimar: Böhlau, 1994, 48–76. (in German)

Żarnowska, Anna. Kobieta i świat polityki. Polska na tle porównawczym w XIX i w początkach XX wieku. Zbiór studiów. T. 3. Warszawa: DiG, 1994, 357. (in Polish)





DOI: http://dx.doi.org/10.30970/fhi.2026.27.5292

Посилання

  • Поки немає зовнішніх посилань.